Là gãy một trong hai xương của cẳng tay phía gần cổ tay. Gãy đầu xa xương quay chủ yếu do té ngã ở tư thế chống bàn tay duỗi hết mức, mặt đất và sức nặng cơ thể tác động lực lớn đè ép đầu dưới xương quay, thường gặp ở người lớn tuổi.
Trên thực tế, gãy xương quay là một trong những gãy xương hay gặp nhất. Tùy theo lực tác động, người bệnh có thể chỉ gãy xương quay hay gãy cả xương trụ. Xương quay gãy sẽ gây biến dạng cổ tay, đau tức thì, cứng và không cử động được cổ tay. Vài giờ sau chấn thương, tình trạng sưng và bầm tím sẽ xuất hiện rõ ràng hơn.
Nguyên nhân gãy đầu dưới xương quay
- Tư thế ngã chống tay với cổ tay duỗi quá mức là nguyên nhân phổ biến (chiếm 75 – 80% trường hợp gãy đầu dưới xương quay) chủ yếu xảy ra do tai nạn sinh hoạt, giao thông và thể thao.
- Ở người trẻ và khỏe mạnh, té ngã xe đạp hay va chạm xe có thể tạo lực lớn làm tăng áp lực lên đầu dưới xương quay, gây gãy xương.
- Người loãng xương có thể bị gãy đầu dưới xương quay chỉ từ một lần ngã nhẹ
- Một số trường hợp khác bị gãy xương quay cổ tay là do bị đánh hay có lực lớn tác động trực tiếp lên cổ tay và đoạn dưới cẳng tay. Chấn thương này cũng có thể xảy ra do tai nạn lao động.
Dấu hiệu gãy đầu dưới xương quay cổ tay
- Ngay sau ngã, người bệnh sẽ cảm thấy đau, sưng nề, có thể bầm tím vùng cổ tay. Có thể thấy cổ tay biến dạng, sờ nắn thấy lạo xạo, hoặc có các cử động bất thường.
- Trong những trường hợp gãy nghiêm trọng, dây thần kinh, mạch máu của tay ở đoạn cổ tay bị chèn ép, thậm chí bị rách, bệnh nhân thấy tê bì nhiều các ngón tay. Nếu sau ngã thấy tay tê bì, cần tới cơ sở y tế ngay để tránh các tổn thương thần kinh vĩnh viễn không hồi phục được.
Phương pháp chẩn đoán
- Các bác sĩ sẽ thăm khám tại vùng cổ tay đau để đánh giá tình trạng gãy xương, các tổn thương phối hợp nghi ngờ.
- Để khẳng định chẩn đoán, các bác sĩ sẽ chỉ định chụp XQ vùng cổ tay.
- Một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định chụp cắt lớp vi tính(Chụp CT) để đánh giá hình ảnh 3D của xương gãy. Điều này đánh giá các đường gãy khó nhìn trên phim XQ, cũng như hỗ trợ cho cuộc phẫu thuật.
Biến chứng có thể gặp phải
Nếu trì hoãn điều trị, người gãy đầu dưới xương quay có thể đối mặt với các biến chứng như:
- Tổn thương thần kinh giữa: Đây là biến chứng thường gặp nhất. Tổn thương thần kinh giữa tạm thời do đụng dập hay căng giãn quá mức liên quan tới loại gãy, mức độ di lệch ban đầu, nắn xương ban đầu. Ngược lại, chèn ép thần kinh giữa lâu dài thường do can lệch, đặc biệt là can lệch gập góc ra sau nhiều.
- Rối loạn dinh dưỡng: Đây là hiện tượng rối loạn lưu thông máu cục bộ ở tay xuất hiện sau chấn thương hay viêm tấy.
- Tổn thương gân: Tổn thương gồm viêm dính gân gấp và gân duỗi, đứt gân. Vận động sớm những ngón tay phải được chú ý để hạn chế dính gân, giảm phù nề mô mềm. Biến chứng thường gặp là đứt gân duỗi dài ngón cái. Nguyên nhân thường là do thiếu máu nuôi dưỡng cục bộ.
- Cal lệch: Cal lệch thường xảy ra theo hướng di lệch ban đầu bao gồm gập góc, ngắn xương hoặc mất góc nghiêng trụ. Biến chứng này ảnh hưởng lớn đến sự truyền lực qua khớp cổ tay và khớp quay trụ dưới, gập góc về phía lưng quá mức sẽ làm hạn chế gập và duỗi quá mức, gây đau khớp quay cổ tay và bán trật cổ tay, đặc biệt là người vận động cổ tay nhiều.
- Khớp giả: Đây là biến chứng hiếm gặp. Nguyên nhân bao gồm bất động không tốt, kéo xa những mảnh gãy quá mức trong cố định ngoài.
Phương pháp điều trị gãy đầu dưới xương quay
Nguyên tắc điều trị chung: Ổ gãy được chỉnh hình về như hình thái bình thường và ngăn chặn sự di lệch cho tới khi xương lành vững.
- Điều trị bảo tồn
Khi gãy xương di lệch ít, không phạm khớp hoặc phạm khớp đơn giản, các bác sĩ sẽ kéo nắn chỉnh kín để xương về vị trí. Sau đó bó bột tròn rạch dọc, hoặc đặt nẹp bột khoảng 7 ngày. Sau 7 ngày tình trạng sưng nề giảm bớt, bột lỏng, bệnh nhân sẽ được thay sang bột tròn kín.
Tổng thời gian bó bột 4-6 tuần tùy theo tình trạng liền xương. Sau khi bỏ bột bệnh nhân cần tích cực tập vận động tay để phục hồi chức năng sau thời gian cố định dài.
- Phẫu thuật
Phẫu được chỉ định cho các trường hợp gãy thấu khớp, gãy hở, có kèm gãy xương cổ tay, tổn thương mạch máu thần kinh và điều trị bảo tồn thất bại.
Khám gãy đầu dưới xương quay tại Hoàn Mỹ Bắc Ninh
Tại Hoàn Mỹ Bắc Ninh, người bệnh có thể được thăm khám các vấn đề cơ xương khớp và thực hiện các phương tiện chẩn đoán hình ảnh phù hợp theo chỉ định của bác sĩ.
Với hệ thống X-quang, CT và các thiết bị chẩn đoán hình ảnh hiện đại, Hoàn Mỹ Bắc Ninh hướng đến hỗ trợ bác sĩ đánh giá tình trạng tổn thương, từ đó đưa ra hướng xử trí phù hợp cho từng người bệnh.
Số 469 Nguyễn Trãi, Võ Cường, TP Bắc Ninh
Hotline: 1900 636 550 – 0818 265 239
